شی لا

زنان هرمزگانی همیشه از لباس های دارای رنگ های شاد و زنده استفاده می کنند و حتی در مراسم مذهبی و عزاداری ها ، لباس هایی به رنگ های سورمه ای و قهوه ای می پوشند . عدم علاقمندی به رنگ مشکی در البسه زنان این منطقه نمودی از تاثیر آب و هوا و محیط بر انتخاب رنگ می باشد. یکی از پیراهن های رایج در بین زنان هرمزگان شی لا می باشد. پیراهن شی لا یا جومه سیاه ،تنها پیراهن سیاه رنگ تزیین شده زنانه است که مصارفی به غیر از مراسم عزا دارد و بیشتر زنان مسن یا بیوه از آن بر روی لباس خود استفاده می کنند .

در گذشته پیراهن شی لا از پارچه های ضخیم و سیاه رنگ به نام <شیله>تهیه می شد. این پیراهن را با دست وسوزن با دوختی موسوم به شلال می دوزند. شی لا پیراهنی گشاد با آستین های فراخ و بلند تا مچ دست است که قد آن تا روی زانو می رسد.

شی لا را معمولا از پارچه های نازک ،مانند حریر یا ویل (وال)و در بعضی مواقع کرپ مشکی می دوزند. این پیراهن را به صورت یقه گرد ساده و جلو بسته می دوزند که دارای یک چاک 15تا20 سانتی متری (یک وجب دست)در جلو لباس و روی سینه است . یقه این لباس با دکمه بسته می شود.  این پیراهن دارای چندین قسمت می باشد که بهم دوخته و برروی برش های آن نوار دوزی می شود. اکثر این نوارها را از پارچه های رنگی قرمز و سبز برای دختران جوان و مشکی برای افراد مسن تهیه می کنند.

زری دوزی های شی لا از سرشانه تا تقریبا بالای زانو ادامه دارد. زری های مورد استفاده برای دوخت این پیراهن ،زری های یک فصله متفاوت در رنگ های متنوع سفید ، سیاه ، قرمز، آبی ، نارنجی، سبز و زرد هستند. همچنین از یک شک مخصوص به نام <دیم شک> (نوعی نوار دست باف با کاموا و خوس طلایی که دو تکه بافته شده )استفاده می شود. این بافت در امتداد هم ادامه دارد ولی در جلوی سینه از هم جدا شده و از دور یقه تا سر شانه ادامه پیدا می کند .این شک تنها جلوی سینه پهن و سپس باریکتر بافته می شود. رنگ مشکی خاص این پیراهن و استفاده از پارچه های قرمز و یا صورتی و سبز در تزیین آن و همچنین زری دوزی های متنوع، این لباس را بسیار فاخر و گرانبها می سازد.

این پیراهن با شلوار های نوار دوزی شده با نوارهای مشابه ولی دارای تزیینات کمتر پوشیده می شود که به شلوار<سرپارچه ای >معروف است . این شلوار از پارچه های ضخیم و دارای گل بوته های درشت از نوع اطلس دوخته می شود که حدود 20 سانتی متر از لبه دمپاچه یا سرپاچه  آن را با قطعه نواری از موی بز یا پشم گوسفند که در روستاها می بافتند، تزیین میکنند. استفاده از جلبیل های خوسی نقره دورزی شده با تزیینات هماهنگ با شلوار ،این لباس را تکمیل و بسیار زیبا می سازد.

منبع: کتاب بادله پوشان، نویسنده: فاطمه باستانی ، عکاس : عبدالحسین رضوانی.





جواب‌های شاخه ای نویسنده تاریخ
خیلی مطالب مفیدی بود . صدا و سیمای مرکز خلیج فارس ۱۳۹۳/۱۰/۲۳ ۱۴:۳۳

صدا و سیمای مرکز خلیج فارس
خیلی مطالب مفیدی بود .
0 (0 آرا)
پست شده در ۱۳۹۳/۱۰/۲۳ ۱۴:۳۳